Grupa Bonatrans, za którą stoi druga najbogatsza Czeszka według rankingu magazynu Forbes, Jitka Cechlová Komárková, oraz jej mąż Aleš Cechl, znana jest przede wszystkim dzięki odnoszącemu sukcesy producentowi kół kolejowych o tej samej nazwie. Obecnie grupa zdecydowała się na inwestycję w branżę, w której do tej pory nie była aktywna. Praska spółka energetyczna Terraverse pozyskała od Bonatransu inwestycję o wartości kilkudziesięciu milionów koron w zamian za około jedną piątą udziałów. Firma wykorzysta te środki na dalszy rozwój i ekspansję zagraniczną.

Terraverse zajmuje się rozwojem platformy do zarządzania, handlu i administrowania portfelami zdecentralizowanych źródeł energii (fotowoltaiki, baterii czy kogeneracji). Oferuje ją w formie subskrypcji innym firmom. „Nasz model może funkcjonować tylko wtedy, gdy inwestor będzie pochodził spoza sektora energetycznego. Gdyby bowiem weszła do nas firma mająca interesy w energetyce, inna firma energetyczna nie mogłaby korzystać z naszej platformy i handlować za jej pośrednictwem. Przez dość długi czas szukaliśmy więc kogoś, kto utożsamiałby się z tą strategią” – wyjaśnił dla HN Daniel Szántai, szef i jeden z trzech założycieli Terraverse. Pozostali to Martin Skácel i Miroslav Oško.

Ich historia zawodowa związana jest z rozwojem tak zwanych agregatorów elastyczności oraz grupą Nano Energies założyciela Petra Rokůska, która w Czechach uchodzi za pioniera tej technologii. Agregatory łączą i zdalnie sterują wieloma zdecentralizowanymi źródłami i urządzeniami, które dysponują mocą służącą do wyrównywania różnic między produkcją a zużyciem energii elektrycznej w sieci. Można powiedzieć, że w Czechach trwa obecnie boom na agregatory. Mogą one bowiem częściowo zastąpić elektrownie węglowe, których rychły koniec jest spodziewany, a które historycznie świadczyły te usługi.

Nano Energies podzieliło się jednak przed rokiem na dwie części. Pierwotna spółka przeszła pod skrzydła grupy Second Foundation Vojtěcha Kačeny. Ta nadal koncentruje się przede wszystkim na agregacji elastyczności większych źródeł, takich jak jednostki kogeneracyjne. Część firmy przejęli następnie menedżerowie Jan Hicl, David Brožík i Lukáš Beneš, którzy pod nazwą Delta Green stawiają sobie za cel umożliwienie gospodarstwom domowym zarabiania na elastyczności.

Terraverse idzie inną drogą. Zamiarem firmy nie jest bezpośrednie zarządzanie portfelami energetycznymi składającymi się z fotowoltaiki, baterii czy kogeneracji, ani handel dostępną mocą na rynkach krótkoterminowych bezpośrednio. Jak wyjaśnia Szántai, firma chce zaoferować innym graczom narzędzie, za pośrednictwem którego mogliby sami zarządzać źródłami i handlować energią. „Chcemy być takim XTB dla portfeli energetycznych” – Szántai porównuje produkt Terraverse do znanej platformy inwestycyjnej. Właśnie dlatego dla Terraverse kluczowe było, aby inwestor nie wywodził się z energetyki i tym samym teoretycznie nie znajdował się w pozycji konkurencyjnej wobec potencjalnych klientów.

Szántai wskazuje na fakt, że niektórym dostawcom elastyczności energetycznej ewentualne zyski nie pokryją kosztów stworzenia własnego rozwiązania. Jako przykład podaje duże mroźnie lub właścicieli pomp ciepła. Zamrażarka może na przykład teoretycznie zarabiać na tym, że w czasie nadprodukcji energii elektrycznej mrozi „nieco mocniej”.

„Chcemy skupić się na tym, aby móc zapewniać elastyczność energetyczną z urządzeń, które nie są do tego pierwotnie przeznaczone. Zamrażarka ma przede wszystkim mrozić, pompa ciepła musi zadbać o to, by w domu nie było 18 stopni. Oznacza to, że elastyczność jest dla nich produktem wtórnym, a nie pierwotnym. Urządzenia te jednak istnieją, potrzebują jedynie solidnego narzędzia programowego, aby zapewnić obsługę procesów wtórnych” – nakreśla strategię Terraverse Szántai.

Obecnie z platformy Terraverse korzystają klienci zarządzający mocą około 100 megawatów; są to przede wszystkim przedsiębiorstwa ciepłownicze i jednostki kogeneracyjne. Firma, założona w 2023 roku, osiągnęła w zeszłym roku przychody w wysokości 18,2 mln koron i wykazała stratę w wysokości 1,6 mln, co jest typowe dla tego typu start-upów.

Środki od grupy Bonatrans Terraverse planuje wykorzystać na ukończenie platformy na rynek krajowy, a w przyszłym roku na ekspansję zagraniczną na rynek słowacki i polski. „Nawiązujemy już tam kontakty, a pieniądze powinny posłużyć do rozszerzenia aplikacji o rynki zagraniczne. W Polsce i na Słowacji istnieją własne systemy handlu usługami bilansującymi, dlatego konieczne będzie rozbudowanie oprogramowania” – dodaje Szántai.

Grupa Bonatrans należy do największych firm w Czechach; w przedostatnim roku osiągnęła przychody w wysokości 8,7 mld koron i zysk netto w wysokości 824 mln koron, co stanowiło wzrost o 113,5 mln rok do roku. Jej trzon stanowi zakład produkcji kół kolejowych w Boguminie. Jitka Cechlová Komárková przez długi czas była najbogatszą kobietą w Czechach, zanim tę pozycję odebrała jej wdowa po Petrze Kellnerze, Renáta Kellnerová.

https://archiv.hn.cz/c1-67721530-energeticky-start-up-ziskal-od-druhe-nejbohatsi-cesky-desitky-milionu-vyuzije-je-na-expanzi-do-zahranici